Adem Pervan
Adem Pervan

Satranç Ustası Bobby Fischer Biyografisi

Tayfun Pervan

En Genç Satranç Ustası Bobby Fischer

Bobby Fischer'a ait çocukluk görseli.

Bobby Fischer, 9 Mart 1943 tarihinde ABD’de Chicago’da doğmuştur.

Fischer, santrancı 6 yaşında öğrenmiş ve kısa zaman içinde satranç fanatiği olmuştur. 

Fischer, satranç tutkusu ile ilgili “Yapmak istediğim tek şey satranç oynamak” sözlerini kullanmıştır.

Bobby Fischer, satrançtaki yeteneğini keşfettikten sonra ABD’nin satranç ustası olarak kabul edilen Hermann Helmes’e yönlendirilmiştir.

Helms, Fischer’ı 17 ocak 1951 tarihinde yapılacak satranç turnuvasına davet etmiştir.

8 Yaşında olan Fischer, her zaman tek başına oynamanın vermiş olduğu dezavantajla, Max Pavey’e karşı oynadığı maçta sadece 15 dakika dayanabilmiştir. 

Fischer'ın çocukluk görseli.

O esnada maçı izleyen Brooklyn Satranç Kulübü Başkanı Carmine Nigro, Fischer’ın yeteneğinden etkilenmiş ve Fischer’a 5 yıl satranç dersi vermiştir. 

1956 yılında henüz 13 yaşındayken ülkenin en iyisi olan Hawthorne Satranç Kulübüne katılmıştır.  

Burada geçirdiği zaman içerisinde akıl hocası olacak Jack W. Collinsle tanışmış ve maç yapmıştır. 

13 yaşında ABD’de gençler kategorisinde şampiyon olan Fischer, bu yaşta en genç satranç oyuncusu ünvanıyla satranç tarihine geçmiştir. 

Bobby Fischer, en genç ABD şampiyonu olmasının ardından, 1958 yılında 15 yaşına geldiğinde ise satranç tarihinde en genç yaşta usta olma başarısını göstermiştir. 

Yeni Dünya Şampiyonu Bobby Fischer

Satranç oynayan bir oyuncunun görseli.

Bobby Fischer, 1972 yılında İzlanda’nın başkenti Reykjavtik’te Sovyet Dünya Şampiyonu Boris Spassky’i 2-0 gerideyken, 12.5 – 8.5 skor ile öne geçerek yenmiştir.

Bu sayede yeni dünya şampiyonu olarak Sovyetler Birliği’nin bu alandaki başarılarını geride bırakmıştır. 

Bu olayın ardından New York Belediye Başkanı, 22 Eylül’ü Bobby Fischer günü ilan etmiştir. O zamanlardaki Soğuk Savaş nedeniyle bu maç dünyada büyük bir ilgi görmüştür. 

1975 yılında Anatoly Karpov ile ünvan maçı yapması beklenen Fischer, Uluslararası Satranç Federasyonu’na (FIDE) maçın oynanabilmesi için bazı şartların sağlanabilmesini talep etmiştir. 

Aksi takdirde maça çıkmayacağını ifade eden Fischer’ın, FIDA tarafından talepleri reddedilmiştir.

Alınan bu karar neticesinde FIDA, unvan maçı yapılmamasına rağmen Karpov’u yeni dünya şampiyonu ilan etmiştir. 

Esrarengiz Şampiyon

Bobby Fischer satranç oynarken çekilmiş bir görseli.

Yaşanan bu olaylardan sonra Bobby Fischer 20 yıl sırra kadem basmıştır. Bu durum Fischer’a gizemli bir hava katmış ve satranç tarihinin en gizemli şampiyonu olarak görülmüştür. 

Bobby Fischer, geçen onca zamanın ardından 1992 yılında Yugoslavya’da yeni bir maç için ortaya çıkmıştır. 

O dönemin Birleşmiş Milletler yönetimi, Yugoslavya’ya karşı ambargo uyguladığı sebebiyle ülkede maç yapmamasını istemiştir.

ABD hükümeti, Fischer’a 10 yıl hapis, 250.000 dolarlık para cezası verileceğini ve şampiyon olursa kazanacağı para ödülünü de Amerika’ya dönecek olursa devlet hazinesine bırakacağını bildirmiştir. 

Yugoslavya’ya uygulanan ambargoyu ve ülkesinin bildirisini hiç sayarak, 30 Eylül 1992 tarihinde satranç şampiyonasına katılan Fischer, o tarihten sonra bir müddet kanun kaçağı olarak yaşamak zorunda kalmıştır. 

Fischer o sene ABD’nin karşı çıkmasına rağmen, eski rakibi Boris Spasski ile Karadağ’ın Sveti Stefan Adası’nda satranç karşılaşması yapmıştır.

Dünya Satranç Şampiyonasına ait bir görsel.

Spasski’yi 20 yıl sonra 10-5 yenerek 3,35 milyon dolar para ödülü de kazanmıştır. 

Bobby Fischer Filipinler, Macaristan, Almanya ve Japonya’da 12 yıl kaçak yaşamıştır.

2004 yılında ise Japonya’nın Narita havalimanında kaçak hayatı son bulmuştur. 

Japonya’dan Flipinler’e kendisine ait pasaportla geçmeye çalışırken ABD tarafından geçersiz pasaportla geçmeye çalışırken yakalanmıştır. 

Tokyo’da yakalanan Bobby Fischer, 9 ay göz altında tutulmuş ve mart 2005’de İzlanda vatandaşlığına geçmiştir. 

Japonya’da kaçak yaşayarak geçirdiği sürede tanıştığı japon satranç oyucusu Miyoko Watai ile 2004 yılında evlenmiştir. 

Bobby Fischer 17 Ocak 2008 tarihinde İzlanda Reykjavi’te 65 yaşında böbrek yetmezliğinden hayata gözlerini yummuştur. 

Şah Mat Film İncelemesi

Şah mat filminin kapak görseli.

Film 1972 yılında, İzlanda Reykjavikt’te yapılan Dünya Satranç Şampiyonası’nın finalinde karşı karşıya gelen Bobby Fischer ve Boris Spassky arasındaki maçın perde arkasında yaşanılanları ele almaktadır.

Filmin yönetmen koltuğunda Edward Zwick otururken başrollerini Tobey Maguire, Liev Schreiber gibi usta oyuncular almıştır.

Film, özelde Fischer’in yaşamış olduğu psikolojik sorunlara odaklanırken genel olarak Spassky üzerinden de satrançta ileri seviyeye çıkmış olan insanların arka planda neler yaşadıklarına odaklanmıştır. 

Bunun yanında ise, o zamanlarda ABD – Rusya arasındaki soğuk savaşın esintilerini de filmde yüz yılın finali olarak kabul gören satranç üzerinden ele alışını görebilmektedir.

Bir tarafta Bobby Fischer diğer tarafta Boris Spassky. 

Birisi Amerikalı satranç ustası diğeri Rus satranç ustası. 

Fakat perde arkasında iki milletin satranç masası üzerinden cephe alışı kaçınılmaz bir gerçektir. 

Şah mat filmi, kurgusu ve oyunculuk performanslarıyla, izlerken keyif alacağınız seyir zevki güzel bir filmdir.

Bir başka branşta başarılı kariyer elde eden sporcunun da hikayesini “Khabib Nurmagedov UFC kariyerini Noktaladı!” başlıklı yazımızı okuyabilirsiniz. 🙂

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir